Borstvoeding: hoe lang geef je het, wat levert het op en waar vind je alles?

De WHO en het Voedingscentrum adviseren de eerste 6 maanden alleen borstvoeding. Daarna krijgt je baby hapjes erbij, en kun je doorgaan met borstvoeding zolang jij en je kind dat willen: de WHO noemt 2 jaar of langer. Korter is ook goed. Het Voedingscentrum zegt het zo: baby's hebben het meeste voordeel van ten minste 6 maanden borstvoeding, maar elke week telt mee.

Op deze pagina lees je hoe lang je borstvoeding kunt geven, wat het je baby en jou oplevert, welke nadelen er eerlijk gezegd ook zijn, en waar je op Numsy alles over borstvoeding en kolven vindt.

In het kort

Hoe lang geef je borstvoeding? Het advies van WHO en Voedingscentrum

Het advies bestaat uit twee delen. De eerste 6 maanden heeft je baby alleen borstvoeding nodig, zonder water of andere voeding (WHO, Thuisarts). Vanaf 6 maanden is alleen borstvoeding niet meer genoeg en krijgt je baby er hapjes bij. Met oefenhapjes kun je volgens het Voedingscentrum al tussen 4 en 6 maanden beginnen.

Daarna mag je gewoon doorgaan. Het Voedingscentrum zegt: je kunt doorgaan met borstvoeding zolang jij en je kindje dat willen. De WHO adviseert borstvoeding naast andere voeding tot de leeftijd van 2 jaar of langer, en Thuisarts noemt ook minimaal 2 jaar als advies.

Dat is een advies, geen opdracht. Thuisarts zegt er duidelijk bij: je beslist zelf hoe lang je borstvoeding blijft geven. In mijn praktijk zie ik moeders die na 6 weken stoppen en moeders die hun peuter nog voeden, en allebei is goed. Wat je gegeven hebt, heb je gegeven.

Tot welke leeftijd kan het? Borstvoeding na 1 jaar

Er is geen leeftijd waarop borstvoeding ineens geen zin meer heeft. Volgens de WHO levert moedermelk in de tweede helft van het eerste jaar nog de helft of meer van wat je baby nodig heeft, en in het tweede jaar tot een derde.

Na 1 jaar verandert borstvoeding vaak van karakter. Je dreumes eet mee met de maaltijden en drinkt nog een paar keer per dag aan de borst, vaak bij het wakker worden, voor het slapen of als hij troost zoekt. In mijn praktijk zie ik dat het aantal voedingen dan meestal vanzelf afneemt, tot je merkt dat hij een hele dag niet gedronken heeft.

Wil je de nachtvoedingen wel kwijt maar overdag doorgaan? Lees dan nachtvoeding en droomvoeding afbouwen. Wil je stoppen, dan staat in borstvoeding afbouwen hoe je dat rustig doet.

Wat levert borstvoeding je baby op?

Moedermelk bevat afweerstoffen die je baby helpen zich te verdedigen tegen virussen en bacteriën (WHO, Thuisarts). Thuisarts noemt voor je baby:

• een kleinere kans op ontstekingen van maag en darmen, neus, keel, oren en longen;
• waarschijnlijk een kleinere kans op overgewicht en diabetes later.

Daarnaast is borstvoeding altijd bij de hand en op de goede temperatuur. Dat maakt vooral de nachtvoedingen een stuk makkelijker.

En wat levert het jou op?

Ook voor jezelf heeft borstvoeding voordelen. Thuisarts noemt:

Bron: Thuisarts, Ik wil borstvoeding geven.

De 10 vuistregels van de WHO, in gewone taal

De WHO en UNICEF hebben tien stappen opgesteld voor ziekenhuizen en kraamzorg die borstvoeding goed willen ondersteunen. Je kunt ze ook lezen als een lijstje van wat je mag verwachten:

Bron: WHO, Ten steps to successful breastfeeding. Elk jaar van 1 tot 7 augustus vraagt de WHO extra aandacht voor borstvoeding tijdens de World Breastfeeding Week.

Nadelen en twijfels: als het (even) niet lukt

Eerlijk is eerlijk: borstvoeding is niet altijd makkelijk. De eerste weken voed je vaak, ook 's nachts, en je tepels moeten wennen. Je kunt last krijgen van stuwing, kloven of een borstontsteking, en je bent meer gebonden aan je baby, tenzij je kolft.

Thuisarts benadrukt dat problemen met borstvoeding bijna altijd op te lossen zijn, zodat je kunt doorgaan als je dat wilt. Wacht dus niet te lang met hulp vragen. Wat je zelf kunt doen bij pijn, stuwing of te weinig melk, lees je in borstvoedingsproblemen. Komt de melk moeizaam op gang tijdens het voeden of kolven, kijk dan bij de toeschietreflex. Klikt je baby tijdens het drinken en blijven je tepels pijn doen, lees dan over een te korte tongriem.

En als je stopt, of nooit begint: dan krijgt je baby met flesvoeding ook alles wat hij nodig heeft. Je hoeft je niet schuldig te voelen.

Alles over borstvoeding op een rij: van aanleggen tot afbouwen

Veel ouders houden de eerste maanden bij welke borst het laatst was en hoe vaak hun baby drinkt. Dat kan op papier of in de Numsy slaap-app, waar je voedingen naast de dutjes noteert.

Borstvoeding combineren met flesvoeding, kolven of werk

Borstvoeding hoeft niet alles of niets te zijn. Je kunt kolven zodat je partner een fles geeft, of borst en flesvoeding combineren. Lees daarvoor kolven, moedermelk bewaren en borstvoeding en flesvoeding combineren.

Ga je weer werken? Volgens Thuisarts heb je tot 9 maanden na de bevalling recht op tijd om te voeden of te kolven: maximaal een kwart van je werktijd. Hoe je dat regelt, staat in kolven op je werk.

Wie helpt je: lactatiekundige en consultatiebureau

Je hoeft het niet alleen uit te zoeken:

• de kraamverzorgende en verloskundige in de eerste week;
• het consultatiebureau voor wegen, groei en vragen over voeding;
• een lactatiekundige voor gerichte hulp bij aanleggen, pijn of te weinig melk, vaak ook aan huis;
• de huisarts als je je ziek voelt of koorts hebt, want dan kan het een borstontsteking zijn (Thuisarts).

Neem ook contact op met het consultatiebureau als je baby minder natte luiers heeft dan normaal, weinig aankomt of erg slaperig is en voedingen overslaat.

Verder lezen

• Hoe vaak borstvoeding geven per leeftijd
• Borstvoeding afbouwen en stoppen
• Kolven: hoe vaak, hoe lang en een kolfschema
• Borstvoeding en flesvoeding combineren
• Clustervoeden

Bronnen

• WHO, Breastfeeding (aanbevelingen)
• WHO, Ten steps to successful breastfeeding
• Voedingscentrum, Borstvoeding geven
• Voedingscentrum, Afbouwen van borstvoeding
• Thuisarts.nl (NHG), Ik wil borstvoeding geven
• Thuisarts.nl (NHG), Ik geef borstvoeding en heb een probleem

Geschreven door Josanne Verhoof, pedagoog en babyslaapcoach (Villa Bimbi), slaapbegeleiding voor kinderen van 0 tot 5 jaar.