Flesvoeding klaarmaken en opwarmen: water, temperatuur, magnetron en bewaren

Vul een schone fles met koud kraanwater (koken is in Nederland niet nodig), warm het water op tot hooguit 30 tot 35 graden en voeg dan pas de afgestreken schepjes poeder toe. Opwarmen kan in een flessenwarmer, in een pan met warm water of in de magnetron op maximaal 600 watt; schud daarna goed en check de temperatuur op je pols. Laat je baby hooguit een half uur drinken en gooi restjes weg: niet opnieuw opwarmen. Van tevoren klaarmaken mag voor maximaal 2 flessen, achter in de koelkast en niet langer dan 8 uur.

In het kort

Bron: Voedingscentrum.

Flesvoeding klaarmaken: het stappenplan

Dit is het stappenplan van het Voedingscentrum:

1. Was je handen met water en zeep.
2. Werk op een schone plek, liefst niet bij de verschoontafel.
3. Zorg dat fles en speen schoon zijn.
4. Kijk op de verpakking hoeveel water en poeder je nodig hebt.
5. Vul de fles met koud kraanwater. Nog geen poeder erin.
6. Verwarm het water tot niet warmer dan 30 tot 35 graden. Hoe, lees je hieronder.
7. Voeg het poeder toe met het maatschepje uit de verpakking. Elk schepje helemaal vol en afgestreken, zonder kopje erop.
8. Schud rustig tot het poeder helemaal is opgelost.
9. Check de temperatuur met een druppel op de binnenkant van je pols. Even warm als je huid is goed.
10. Laat je baby niet langer dan een half uur drinken. Wat over is, gooi je weg.

Het Voedingscentrum legt uit waarom dit zo precies moet: baby's hebben minder weerstand en worden sneller ziek van bacteriën dan volwassenen. Pasgeboren baby's zijn het kwetsbaarst.

Waarom precies afmeten?

Een schepje extra lijkt onschuldig, maar het Voedingscentrum waarschuwt dat te veel poeder bij regelmatig gebruik kan leiden tot uitdroging en overgewicht. Te weinig poeder of te veel water betekent dat je baby mogelijk niet genoeg voedingsstoffen binnenkrijgt. Houd je dus altijd aan de verhouding van de fabrikant. Heeft je baby meer honger, geef dan iets meer melk in de juiste verhouding, geen extra schepje.

Flesvoeding met kraanwater: mag dat?

Ja. In Nederland hoef je kraanwater niet te koken, ook al staat dat soms wel op de verpakking. Het Voedingscentrum zegt dat ongekookt kraanwater veilig is voor je kindje. Dat geldt ook als je je baby vanaf 6 maanden water gaat geven, zie baby water geven.

Let wel op deze uitzonderingen:

Bron: Voedingscentrum.

Heb je een keer een flesje gemaakt met warm kraanwater? Het Voedingscentrum stelt gerust: dat is niet meteen gevaarlijk.

Woon je in Vlaanderen? Kind en Gezin geeft een ander advies over water dan het Voedingscentrum. Volg dan het advies van Kind en Gezin of je verpleegkundige.

Flesvoeding opwarmen: 3 manieren

Volgens het Voedingscentrum kies je zelf de manier die voor jou het makkelijkst is. In alle gevallen geldt: niet warmer dan 30 tot 35 graden.

1. Flessenwarmer Volg de gebruiksaanwijzing van je flessenwarmer. Het voordeel is dat je elke keer ongeveer dezelfde temperatuur krijgt, zonder te gokken. Vooral 's nachts scheelt een flessenwarmer voor de nacht gedoe, zodat de voeding rustig en kort blijft.

2. Pan met warm water Zet de fles in een pan met warm, niet kokend, water. Schud de fles na het verwarmen zachtjes om de warmte goed te verdelen.

3. Magnetron Verwarm het water in de fles op maximaal 600 watt. Schud tussendoor een keer en na het verwarmen nog eens zachtjes.

Flesvoeding maken in de magnetron: hoeveel seconden?

Het Voedingscentrum geeft deze tijden voor het opwarmen van koud kraanwater in de fles, op maximaal 600 watt. Je voegt het poeder pas daarna toe.

Bron: Voedingscentrum, Hoe maak ik de fles klaar.

Een magnetron warmt ongelijk op: in het midden kan het veel heter zijn dan aan de buitenkant (Kind en Gezin). Daarom is schudden zo belangrijk, en de druppel op je pols ook. Heeft jouw magnetron geen 600 watt-stand, begin dan voorzichtig met minder tijd en check vaker.

Warm je afgekolfde moedermelk op? Daar gelden andere tijden, omdat die melk uit de koelkast komt. Die lees je in moedermelk bewaren en opwarmen.

Mag je flesvoeding opnieuw opwarmen?

Nee. Het Voedingscentrum is duidelijk: laat je kind niet langer dan een half uur drinken, en gooi melk die over is weg. Bewaar geen restje voor de volgende voeding en warm het niet opnieuw op. In melk kunnen bacteriën snel groeien, zeker als hij al warm is geweest en je baby eruit heeft gedronken.

Kind en Gezin maakt één uitzondering: drinkt je baby heel langzaam en is de melk tijdens dezelfde voeding afgekoeld, dan mag je die nog even bijwarmen. Daarna gaat de rest weg.

In mijn praktijk merk ik dat het weggooien veel ouders tegenstaat. Een tip: maak liever een iets kleinere fles en maak er een kleintje bij als je baby nog honger heeft. Dan gooi je minder weg.

Flesjes van tevoren klaarmaken en bewaren

Handig voor de nacht of een drukke ochtend. Het Voedingscentrum geeft hiervoor deze regels:

• Maak maximaal 2 flessen van tevoren, volgens het stappenplan.
• Sla het opwarmen over bij het klaarmaken.
• Zet de flessen meteen achter in de koelkast, waar het het koelst is.
• Zorg dat de koelkast op 4 graden staat.
• Bewaar ze niet langer dan 8 uur.
• Kijk ook altijd naar het bewaaradvies op de verpakking van je merk.

Als je de fles wilt geven, warm je hem op in de flessenwarmer of in een pan met warm water, schud je goed en check je de temperatuur op je pols.

Onderweg: zo neem je flesvoeding mee

Neem geen klaargemaakte fles mee op reis, zegt het Voedingscentrum: flesvoeding moet altijd in de koelkast. Doe dit:

• Neem de juiste hoeveelheid poeder mee, bijvoorbeeld in een poedertoren met een vakje per voeding. Vul die niet meer dan een dag van tevoren.
• Doe gekookt water in een thermosfles. Dat koelt in een paar uur af tot warm water.
• Neem een flesje koud water mee om te mengen als het water nog te heet is.
• Maak de fles pas klaar vlak voor de voeding.

Flesjes schoonmaken: moet je steriliseren?

Voor gezonde baby's is desinfecteren of steriliseren niet nodig, volgens het Voedingscentrum. Zo maak je de fles goed schoon:

1. Spoel fles, ring en speen direct na het voeden om met koud water.
2. Was ze in de vaatwasser op een volledig programma (niet verkort), of in heet sop met een flessenborstel.
3. Spoel na met warm water tegen zeepresten.
4. Laat alles ondersteboven drogen op een schone, droge doek.
5. Was de flessenborstel minstens een keer per week in de vaatwasser en vervang hem als hij versleten is.

Automatische flessenmaker: een goed idee?

Het Voedingscentrum is er voorzichtig over. Als water te lang in het reservoir staat of er poeder aankoekt, kunnen bacteriën groeien. Gebruik je er een, doe dan elke keer vers water in het reservoir, volg de schoonmaakinstructies precies en controleer of de poederinstelling past bij jouw merk. Maatschepjes verschillen per merk. De tijdwinst is volgens het Voedingscentrum klein.

Welke flesvoeding en hoeveel?

Elk merk volledige zuigelingenvoeding is goed: wat erin moet, staat in de wet (Voedingscentrum). Overstappen naar een ander merk is veilig. Vanaf 6 maanden kun je overstappen op opvolgmelk, zie opvolgmelk, dreumesmelk of gewone melk. Maak nooit zelf flesvoeding van koemelk of geitenmelk met water, en meng kunstvoeding altijd met water, niet met melk.

Hoeveel je baby drinkt, bepaalt hij zelf; de fles hoeft niet leeg. Een richtlijn per kilo lees je in hoeveel flesvoeding heeft je baby nodig, en hoe je de fles rustig geeft in flesvoeding geven. Drinkt je baby ineens slecht of weigert hij de fles, lees dan baby weigert de fles.

Wanneer contact opnemen?

Overleg met het consultatiebureau als je twijfelt of je baby genoeg drinkt, als je wilt overstappen op een speciale voeding, of als je baby na de voeding vaak veel spuugt of onrustig is. Over spugen lees je meer in baby spuugt veel na de voeding.

Verder lezen

• Flesvoeding geven: stap voor stap
• Hoeveel flesvoeding heeft je baby nodig?
• Moedermelk bewaren: koelkast, vriezer en opwarmen
• Nachtvoeding per maand: hoe vaak en tot wanneer
• Kolven: hoe vaak, hoe lang en een kolfschema
• Baby spuugt veel na de voeding

Bronnen

• Voedingscentrum, Hoe maak ik de fles klaar
• Voedingscentrum, Borstvoeding opwarmen
• Voedingscentrum, Wat is goede flesvoeding
• Voedingscentrum, Hoeveel flesvoeding heeft mijn baby nodig
• Kind en Gezin, Flesvoeding maken, bewaren en meenemen

Geschreven door Josanne Verhoof, pedagoog en babyslaapcoach (Villa Bimbi), slaapbegeleiding voor kinderen van 0 tot 5 jaar.